Transcript Afl.2 - De dubbele kant van social media
Edson da Graca
[00:00–00:13] Social media houden jongeren gemiddeld vier uur per dag hoekt. In deze tweedelige serie van Gezond Verstand ga ik, Edson da Graza, in gesprek met ervaringsdeskundigen en experts over het effect van social media op onze gezondheid.
[00:13–00:26] Over de negatieve impact, maar ook over de positieve kanten, want ja ja, die zijn er ook. We gaan het vandaag daarover hebben en we gaan je wellicht, nou ik weet het wel zeker, nog wat tips meegeven om te social minderen.
[00:27–00:39] Want ja lieve mensen, dat moeten we. En dat doe ik niet alleen, maar samen met Tess Franken. Tess is 24 jaar en co-founder en directeur van Door het Geluid,
[00:39–00:50] een stichting waarmee ze studenten helpt hun mentale gezondheid te verbeteren. Ze studeert daarnaast ook bestuurskunde aan de Universiteit Leiden. Zeker, dat klopt. Klopt allemaal toch?
[00:51–01:04] Klopt allemaal, helemaal right. Tess, welkom! Ik moet zeggen, je bent 24 en dan lees ik dat jij twee jaar geleden bent gestart met de stichting Door Het Geluid. Je bent wel heel bewust bezig. Waarom ben je daarmee begonnen?
Tess Franken
[01:05–01:20] Ja, ik denk een tijd of twee jaar geleden zat ik eigenlijk, waar alle goede ideeën beginnen, zeggen ze wel eens, aan een rode wijnavond. Oh ja. Jazeker. Met een groepje vrienden. En we spraken eigenlijk dat we het eigenlijk in die studententijd...
[01:20–01:32] alleen maar hebben over de hoogtepunten. Die vette stages die we allemaal geregeld hadden... en alle commissies die we ernaast deden en de leuke feesten. Terwijl we eigenlijk ons allemaal ook best wel goed beseften... dat die studententijd toch ook echt wel uitdagingen met zich meebrengt.
[01:33–01:46] En dat we het daar eigenlijk nooit over hebben. Maar hoe belangrijk het eigenlijk wel is dat we het daar juist over hebben... en ons daarover uitspreken. En ook een groetertje dat we daar eigenlijk met elkaar over kunnen leren. En daarna brachten we dat
[01:46–02:00] idee eigenlijk steeds verder. En toen hebben we eigenlijk een workshop ontwikkeld en die wilden we geven op onze eigen studentenvereniging. Om eigenlijk onze vrienden, onze huisgenoten te informeren over hoe je dat gesprek over die mentale gezondheid kon voeren. En zo is Ooit Stichting Door het Geluid geboren.
[02:00–02:14] Ja, wauw. En het slaat aan, want jullie spreken jaarlijks zo'n 12.000 studenten over dit thema. Wat ik ook heel vet vond, is dat jullie zo die hashtag hebben, even inchecken. Zo belangrijk, dat ik denk van check je medemens af en toe.
Edson da Graca
[02:14–02:27] En we gaan het vandaag hebben over social media. En we gaan straks van jou ook horen wat voor impact dat heeft op jongeren. Maar eerst heb ik een aantal stellingen voor jou, voordat we echt gaan aftrappen. Oké, spannend. Ben je er klaar voor? Ik ben er helemaal klaar voor. Want ze zijn nogal pittig hoor.
[02:27–02:44] Ja, spannend. Ja, ja, ja. Nou, ik ga er goed voor zitten. Brace yourself. Oké, daar gaan we. Ik ben benieuwd wat je gaat zeggen. Social media dragen bij aan een slechte mentale gezondheid. Social media kunnen bijdragen aan een slechte mentale gezondheid. Maar ik zie ook zeker positieve effecten.
[02:44–02:57] Kleine disclaimer. Ja, daar gaan we het straks vast over hebben. Zeker weten. Door social media krijgen veel jongeren een lager zelfbeeld. Ja, zeker. In een aantal gevallen is dat zeker zo. Het ligt er wel een beetje aan.
[02:58–03:13] Aan heel veel bijvoorbeeld karaktereigenschappen die je hebt. Of je een jongen of een meisje bent. Dus daar zit zeker wat randzaak aan. En heb jij zelf wel eens een lager zelfbeeld gehad van social media? Dat je dacht, wie ben ik nou eigenlijk? Nou ja, ik denk dat we allemaal wel eens iemand of iets voorbij zien komen op social media.
[03:13–03:26] Waarvoor we eigenlijk denken van, joh, dat zou ik ook graag willen hebben of ik zou er ook graag zo willen uitzien. En daar kun je een lager zelfbeeld van krijgen. Misschien helemaal als je al een slechte mentale gezondheid hebt. Dus zelf heb ik dat
Tess Franken
[03:26–03:38] absoluut ook wel eens meegemaakt. Dat ik eigenlijk keek naar een hele knappe vrouw en dacht oh, zo wil ik er ook uitzien. Denk je dan ook niet, zo moet ik eruit zien? Ja, zo moet ik eruit zien. Want dat is dan helemaal het perfecte plaatje wat we eigenlijk laten
[03:38–03:50] zien. Maar eigenlijk ook met onze campagne even inchecken zeggen we ook nou ja niet alles wat je op social media zit ziet is zeg maar wat er ook echt daarachter speelt dus maar ja niet al we zijn
[03:50–04:07] ons daar niet allemaal van bewust altijd en en heel veel is ook goede belichting heb ik ja klopt ja zeker ja volgens mij zitten hier ook goed dus mensen gaan dit kijken en ik al was ik maar zo Volgende stelling. Social media maken jongeren alleen maar eenzamer.
[04:09–04:21] Ja, we kunnen. We zien inderdaad dat dat zo zou kunnen zijn. We zien zeker jongeren die door social media een stuk eenzamer worden. En dus door jongeren die alleen maar op hun telefoon zitten. En niet meer in contact staan met de buitenwereld.
[04:22–04:35] Maar voor een hele grote groep jongeren die bijvoorbeeld een hobby heeft. Die niet zo heel veel andere jongeren in hun omgeving hebben. Dan kan social media juist ook heel erg verbinden omdat ze daar een community vinden waarmee ze die hobby of passie kunnen delen.
[04:35–04:49] Ja. Die zien we ook in de positieve kant. Ja dat vind ik wel vet van social media dat alle subculturen hebben nu platform zeg maar. Ja dat is toch heel tof eigenlijk. Je kan overal terecht. Maakt niet uit wie je bent, wat je doet, er is altijd iemand die dat ook doet.
[04:49–05:02] En door social media kunnen zij zich natuurlijk ook alleen maar makkelijker verenigen. Dus dat is ook wel iets heel moois. Ja, cool. Iedereen, en ik ben daar heel streng in. Ik zeg echt, iedereen van Gen Z zit te veel op social media.
[05:03–05:17] Echt iedereen niet. Sommigen, iedereen gewoon. Heel Gen Z. Heel Gen Z. Ja, ik denk over het algemeen dat dat zeker zo is. Dat dat iedereen is. Maar ik heb ook mensen in mijn omgeving die helemaal niet op social media zitten. Dus dat is ook nog best wel interessant.
[05:17–05:31] Dus we kunnen niet zeggen iedereen. Maar als ik in mijn eigen omgeving kijk, dan inderdaad wel echt bijna iedereen. En ook ik. Oké. Ja? Oh, jij zelf ook? Ja, ik vind dat ik te veel op social media zit. En het is eigenlijk heel zonde van mijn tijd.
Edson da Graca
[05:31–05:45] Oké. Want daar wil ik eigenlijk verder op inhaken. Ja, dat mag. Ik wil beginnen bij het begin. Je bent zelf 24. Ja. Je hebt een netwerk aan vrienden waarschijnlijk. Ja. Welke rol speelt social media in jullie leven? Ja, ik denk toch best wel een belangrijke rol speelt social media in jullie leven? Ja, ik denk toch best wel een belangrijke rol.
Tess Franken
[05:46–05:59] Iemand zei laatst tegen mij, ik was aan het twijfelen of ik een nieuwe telefoon moest kopen. En toen zei iemand tegen mij van, ja maar die telefoon is echt toch wel het belangrijkste wat je hebt in je leven. En toen dacht ik, is dat eigenlijk zo?
[06:00–06:13] Toen dacht ik, nou ja, er speelt wel heel veel zich op social media af. Als ik mijn vrienden snel wil bereiken, dan kan ik hun appen of bellen. Als ik wil zien wat er in de wereld gebeurt of wat mijn vrienden aan het doen zijn, dan doe ik dat via
[06:13–06:25] social media. Dus misschien is dat eigenlijk wel zo. Nee, nee, maar nee, ik wil het weten. Is het zo? Ja, ik denk het dus wel. Dat het echt een van de belangrijkste dingen is in mijn leven om in contact te staan
[06:25–06:40] met die wereld. En toen ging ik dat gesprek ook eigenlijk verder voeren in mijn eigen vriendengroep. Ja, we willen het eigenlijk niet. Want eigenlijk als we goed nadenken is het allerbelangrijkste natuurlijk onze gezondheid en onze familie en vrienden. Maar toch een van de belangrijkste bezitten die je hebt, is toch echt die telefoon.
[06:41–06:53] En toen dacht ik wel, wow, dat is echt zo heftig. En toen we eigenlijk dat gesprek ook verder voerden, ging het ook over wat we dus allemaal met elkaar doen op social media. Dus we hebben het over hoe onze dag was. We hebben het over de leuke momenten.
[06:53–07:06] We hebben het over de minder leuke momenten. We stemmen even praktische dingen af. We sturen elkaar leuke Instagram reels door. Om te kijken van heb je dit al gezien? En we hebben het dus ook vooral leuk met elkaar. Maar ik bedacht me toen iets anders.
[07:06–07:19] En dat vond ik nog best wel interessant. Is dat als een van mijn vriendinnen op vakantie gaat. Zij post natuurlijk dan best wel veel over hoe die vakantie is. Alle leuke foto's. Ik ben daar bijna ook.
[07:19–07:34] Maar eigenlijk dacht ik toen van ja dat is best. Toen kwam ze eigenlijk terug van vakantie. En toen dacht ik. Ja ik hoef jou eigenlijk helemaal niet meer te vragen hoe jouw vakantie was. Ja ik weet het al. En toen dacht ik wel van ja dat is eigenlijk best wel stom. Want we hoeven dit gesprek eigenlijk nu niet meer te voeren.
[07:34–07:51] En alles wat ze aan mij heeft. Dat zeg ik. Oh ja dat heb ik al gezien. En toen dacht ik als ik het nou allemaal niet gezien had. En ik haar dus twee weken niet gesproken was. Hadden we misschien een veel leuker gesprek gehad. En toen dacht ik wel van. Oh dat is best wel interessant. Dat we dus eigenlijk alles wat iemand anders ook al zit honderden kilometers verderop, dat kunnen we dan allemaal met elkaar
[07:51–08:02] delen en bespreken. Dus ik denk dat die social media zo'n grote rol in ons leven speelt. Dus super belangrijk. Ja ik denk dus wel dat het heel belangrijk is dat we het een belangrijk
Edson da Graca
[08:02–08:22] onderdeel van ons leven hebben gemaakt. Maar ik vraag me wel af of het zo belangrijk zou moeten zijn. Ik ben ook wel benieuwd hoe dat bij jou is. Wanneer begon je met social media? Nou toen ik 14 was waren de hunebedden net af. Ik ben een stukje ouder maar ik heb dus nog een.
[08:22–08:35] tijd meegemaakt dat er geen internet was en toen het kwam was ik eigenlijk wel heel blij. Kijk je hebt heel veel van die oude mensen die zeggen vroeger had je geen internet, dat was beter, toen ging je nog bij elkaar op bezoek. Maar het heeft het leven ook wel makkelijker gemaakt.
[08:36–08:51] En wat je zegt, ik kan nu met mijn nicht in Amerika... kan ik gewoon nog steeds elke dag praten. Dat is gewoon hartstikke fijn. Alleen soms denk ik wel... als het gaat om mijn persoonlijkheid... ik zit er wel te vaak op.
[08:51–09:05] En ik heb het idee dat ik er ook niet zelf uit kan komen. Ik ben soms zo wired... dat als ik klaar ben met... zeg maar, dan zit ik op social media. En dan ga ik door zoveel emoties heen. Oh, dit is leuk. Oh, nee, dit is zielig.
[09:05–09:19] Oh, wat verschrikkelijk. Oh, wat leuk, een puppy. Weet je, het is wel heel veel, merk ik. En soms ben ik gewoon moe. Ja, dat is ook zo. Maar kijk, ik denk ook dat de platformen zoals Snapchat, Instagram en TikTok…
Tess Franken
[09:19–09:35] die zijn ook zo ingericht dat we ook maar blijven scrollen. En dat we daar ook niet zo van wegkomen. Ik heb nu tiktok echt verwijderd omdat ik gewoon merkte dat ik er echt te veel op zo tussen echt een hele bewuste keus omdat ik gewoon merkte dat als ik s'avonds in bed liggen dan toch nog even ging scrollen op
[09:35–09:50] tiktok maar dat ik gewoon zo twee uur verder was en er invullen de mijn slaap zo erg dat ik echt dacht het is waar ben ik nou mee bezig dat zo niet nodig en dus ik heb dan echt bewust ervoor gekozen om echt van tiktok af te gaan en daar ook echt van weg te blijven. Omdat het dus heel veel van mijn
[09:50–10:01] tijd gewoon kost. En ik dacht, dat wil ik eigenlijk gewoon niet. Maar aan de andere kant, dat is een bewuste keuze die ik kan maken. Maar we spreken ook echt veel jongeren die zeggen, ik wil er wel van af.
[10:02–10:14] Maar ga maar in je eentje als jongere. Ga maar in je eentje van zo'n platform af. Want dan ben jij degene die alles heeft gemist. Oh, dan ben je ook nog een soort van buitengesloten. Ja, ja. Je sluit jezelf gewoon buiten. Je sluit jezelf buiten, ja.
[10:14–10:28] Ik sprak laatst twee jongeren in een klas. Dat is een school in Arnhem, een mbo-school. En die twee jongeren hadden in de klas samen besloten om een Nokia te nemen. Oh, zo'n eentje met Snake. Ja, met Snake. En dat konden ze dan nog wel.
[10:28–10:41] En ze konden dus alleen sms'en en bellen. En dat was dus heel bewust, omdat ze gewoon weer de bossen in gingen. Voetbal op het pleintje. Ja, die goede oude tijd. Ja, ongelooflijk.
[10:42–10:57] En zij waren daar ook wel blij mee. Ze hebben dat toen ook met z'n tweeën gedaan. Maar toen zei de docent tegen mij, dat vond ik ook wel komisch. Hij zei, dat is best lastig. Want als ik dan iets in de groeps heb deel. Ik vergeet soms dat deze twee leerlingen niet in de groeps hebben zitten.
[10:57–11:15] Dus zij missen soms gewoon informatie. Dus dat vond ik toch ook wel interessant. Dat je dus eigenlijk. Als je die stap dus maakt. Dat je dus ook bij heel veel dingen. Dat je gewoon vergeten wordt. Informatie mist. Dus de vraag die ik mezelf toen ook stelde is. Kun je in je eentje van social media af.
[11:15–11:28] Zonder dat je de rest van je leven. Daar praktisch een hinder van ondervindt. En ik denk op dit moment niet meer. Dus als we een shift willen maken. Dan zullen we die met een soort brede jongerenbeweging moeten maken. Waarin we allemaal iets anders gaan doen.
Edson da Graca
[11:29–11:44] Want in je eentje iets anders doen is eigenlijk geen optie meer. Ja, daarom zitten we hier denk ik ook. Om toch even te kijken of we met z'n allen toch een beetje kunnen social minderen. Heb jij last gehad van social media? Heb je echt mentaal in een dipje gezeten door te veel social media?
[11:44–11:57] Je had het net al over slaap. Wat merk je dan bijvoorbeeld als het gaat om slaap? Wat gebeurt er? Ik merk dus wel als ik dus tot laat op mijn telefoon zit en dus eigenlijk nog aan het kijken ben op Instagram of toen ik tijd
Tess Franken
[11:57–12:09] TikTok dat ik dus sowieso minder slaap omdat ik eigenlijk dus dan langer op social media online blijf. Maar ik merk waar ik wel heel veel last van heb gehad is eigenlijk dat ik op social media dus
[12:09–12:23] ook alles zie wat er in de wereld aan de hand is. Dus ook alle negatieve dingen. Allerlei video's over de oorlogen. Over een klimaatcrisis. En alles wat er niet goed gaat in de wereld. Waardoor eigenlijk soms mijn mentale gezondheid ook slechter wordt.
[12:23–12:36] Omdat ik me gewoon heel veel zorgen maak. Om alles wat er in de wereld gebeurt. En ik daardoor misschien als ik... Ook als ik ochtends opsta en mijn telefoon erbij pak. En bijvoorbeeld de NOS-app open. Om het nieuws te bekijken. Dat ik dan automatisch slechter opsta.
[12:36–12:51] Met een slechter gevoel. Omdat ik denk, inzus in welke wereld leven we vandaag de dag? Maar jij denkt, dat is lekker. Lekker in de ochtend even NOS openen. Ja, tuurlijk. Maak koffie erbij. Ja, maar ik denk toch dat wel echt veel jongeren dat doen.
[12:51–13:03] Of dan is het misschien niet eens dat. Maar je hebt ook natuurlijk steeds meer Instagram accounts die aandacht besteden aan de politieke situaties in Nederland en in de wereld. Maar dat we daardoor ons automatisch slechter voelen, ook omdat
[13:03–13:15] op social media natuurlijk heel veel van die dingen echt uitvergroot worden. Maar dat heeft in ieder geval wel impact op mijn leven. En wat wij ook terug horen van heel veel jongeren, ook de jongeren met wie we in gesprek zijn, is toch ook wel dat zij zich heel veel zorgen maken
Edson da Graca
[13:15–13:31] en dat dat vooral komt door wel te zien op social media. Want jij spreekt ontzettend veel studenten natuurlijk, zo op jaarlijkse basis. Is er bij jou een voorbeeld van iemand die echt de negatieve effecten van social media heeft ondervonden?
Tess Franken
[13:31–13:45] Ja, ik denk dat wij wel echt geregeld voorbeelden horen. In hele grote mate, maar ook in kleine mate. Waarin social media effecten heeft op een mentale gezondheid. Ik sprak twee maanden geleden een jonge vrouw.
[13:47–14:02] En zij gaf aan eigenlijk dat ze, toen ze 16 jaar was, dat ze last had van een problematiek van anorexia en eigenlijk gaf ze aan dat ze door de invloed eigenlijk van social media en influencers die alleen maar heel veel
[14:02–14:17] anders sporten waren gezond aan het eten waren en is eigenlijk continu het perfecte plaatje lieten zien met veel te dunne benen waarvan je eigenlijk de ribben door het lichaam eigenlijk helemaal terug zag dat ze eigenlijk zo erg wilde voldoen aan dat perfecte
[14:17–14:31] plaatje wat ze op en social media zegt dat ze zelf eigenlijk overmatig veel ging sporten stopte met eten en dan ben ik echt ontzettend erg van geschrokken dat ik dacht je bent op zo'n jonge leeftijd eigenlijk door andere mensen en door de perfecte plaatje wat je op social media zag zo
[14:31–14:44] erg meegenomen dat het ertoe heeft geleid dat jij eigenlijk en ik probleem heb gekregen en ik denk dat dat echt zo belangrijk is dat we ook met ze allen allen zorgen voor zo'n sociaal of veilige online wereld en dat we daarin ook het goede voorbeeld geven.
[14:44–14:57] En ik denk dus ook dat daarin influencers een hele belangrijke rol hebben om eigenlijk daar ook echt te laten zien wat ook hun echte wereld is. Want we zien een groep influencers die dat al best wel mee bezig is, die dus ook bijvoorbeeld
[14:57–15:10] echt wel mentale gezondheid bespreekbaar maakt. Het wordt wel steeds meer inderdaad. Ik zie dat heel veel influencers denken van, oh ja, we hebben ook een verantwoordelijkheid hierin. Het is niet alleen maar harken, harken, harken. We hebben platform, we bereiken mensen.
Edson da Graca
[15:11–15:24] Ik ben heel blij met die bewegingen. Want hoe zie je dat bij jezelf? Want je bent natuurlijk zelf ook een influencer. Oh, dank je. Denk ik. Girl. Nou, ik zie mezelf eigenlijk niet zo als influencer, maar ik heb
[15:24–15:40] natuurlijk wel bereik. Ja, ik probeer daar wel goed mee om te gaan. Ik heb dus bijvoorbeeld. Kijk ik drink zelf heel graag whisky. Maar ik heb geen. Samenwerkingen met drank. Of wat dan ook.
[15:41–15:54] Dus dat is ook iets wat ik dan niet actief wil promoten. Ik zit daar zo. Ik weet niet wat ik daarmee moet doen. Want ik heb ook natuurlijk jonge volgers. Ik wil ook niet zeggen van. Ik ga vandaag even een lekker glas whisky drinken.
[15:55–16:08] Dus daar ben ik wel, dat is wel een zoektocht. Ik ben er wel bewust van dat ik een platform heb en dat ik dus mensen bereik. En ik denk dat iedereen zich bij zichzelf te raden moet gaan van wat doe je met dat bereik?
[16:09–16:21] Want je kan zoveel goeds doen ook. Nou ja, en wat we dus ook eigenlijk steeds vaker terug horen, is dat jongeren met influencers online hun verhaal delen. Over dat ze mentale uitdagingen hebben gehad.
[16:22–16:34] En hun verhaal kwijt willen bij influencers. Omdat ze zich daar veilig voelen. Is dat ook iets wat jij terugkrijgt? Ik moet zeggen dat is het punt ook geweest. Dat ik dacht oh ja ik bereik mensen.
[16:34–16:47] Mensen kijken naar mij en voelen daar dingen bij. Daarvoor was ik helemaal niet bewust daarvan. En deed ik gewoon wat ik deed. Maar ik kreeg dus ook een bericht van, hé Edson, ik ben zo blij dat ik jou volg. Nou ja, ik wil mezelf niet op de borst
[16:47–16:59] kloppen hoor, maar ik ben zo blij dat ik jou volg, want jij praat vaak over je schulden. Ik heb veel schulden gehad, ik praat daar gewoon ook vrij over. En je hebt me echt geleerd om daar gewoon open over te zijn en nu kan ik eindelijk hulp accepteren.
[16:59–17:11] Toen dacht ik, wow. Oh ja, mensen luisteren ook daadwerkelijk naar wat ik zeg. Ja, nee, maar ja, dat is dus wel echt zo. Misschien dat jongeren zich dus wel tegen influencers durven uit te spreken. En dat is natuurlijk ook iets moois, dat ze dat
[17:11–17:23] online kunnen doen. Maar dat is ook wel heel belangrijk. Maar het is dan nog belangrijker ook, denk ik. Ik denk wat je ook mooi zei over dat stukje alcohol drinken. Ik denk ook niet dat we dat met z'n allen hoeven te verduzelen of doen, alsof dat er niet is.
[17:24–17:36] Maar ik denk wel dat het belangrijk is dat we ook delen dat, de verhalen delen dat, hoe alcohol bijvoorbeeld je mentale gezondheid wel kan beïnvloeden als je te veel te ver daarin door staat dus ik denk vooral dat we eerlijk moeten zijn en dicht bij
[17:36–17:51] onszelf moeten blijven maar niet het verkeerde voorbeeld moeten geven ja dat is wat ik inderdaad ja ja dat is wat mensen ook vaak vergeten vooral mensen van mijn generatie is een kijk naar jongen ja maar ik heb vier kinderen waarvan eentje 14 is en soms ik ben ook afgestapt van dat de hele
[17:51–18:04] tijd dat social media bergen ja ja, ja, mijn tijd. Daar ben ik echt mee gestopt. Dus ik sta nu meer naast hem. Om te kijken van, hé, wat beweegt jou? En dat werkt veel beter. Ja, klopt. Want er zijn ook heel veel mooie dingen.
[18:04–18:16] En daar wil ik ook eigenlijk naartoe gaan. Want wat voor positieve effecten zie je? Want we hebben heel veel over negatieve effecten. Maar zijn er ook positieve effecten die je bij jongeren ziet? Je had het net al over community gevoel. Ja, ik denk om bij dat community gevoel te beginnen.
Tess Franken
[18:16–18:30] Inderdaad, we zien wel dat een aantal jongeren is die misschien in de offline wereld geen aansluiting vindt omdat ze naar bepaalde hobby's en passies niet delen met of naar een geen mensen in een omgeving hebben waar ze hun hobby's en passies mee kunnen delen dat ze die om
[18:30–18:41] in online community's wel vinden en dat ze daardoor eigenlijk ja beter aansluiting vinden dus dat is wel iets moois wat ik ook zie waarvan ik denk het is mooi dat we dat we een platform hebben als social
[18:41–18:54] media waarin ook die jongeren hun passie met anderen kunnen delen. Dat gaat natuurlijk aan de ene kant is ook een beetje wat we net ook al in de stellingen bespraken. Aan de ene kant zien we dat social media ervoor kan zorgen dat jongeren eenzamer worden.
[18:54–19:06] Omdat ze eigenlijk het contact met de offline wereld verliezen. Maar aan de andere kant zien we dus ook dat er een groep jongeren is die elkaar juist vindt op verschillende platformen. En daar dus eigenlijk ook weer goede en de juiste contacten aan gaat.
[19:08–19:24] Om die verbinding wel weer te zoeken. en dat zij zich ook in de offline wereld opzoeken dus ja daar dat vind ik ook lastig te zeggen want heb ik ook het idee dat je het mis dat ik er echt dat ik 24 7 bereikbaar moet zijn dat constant aan moet ja nee dat vind ik dus echt heel vervelend ik heb nu thuis een telefoonkluis dus algemeen bekend
[19:24–19:37] inmiddels maar daar gaan de telefoon zo kroon in ja de laatste tijd iets minder dan normaal. Handhaven is moeilijk. Maar het is wel iets wat ik wil actief gebruiken soms. Om niet eraan te zitten.
Edson da Graca
[19:38–19:51] Want het voelt soms ook als verloren tijd. Is het dat eigenlijk ook niet? Toch wel. Ik denk dat ik mensen hun account zit te checken. In deze tijd had ik gewoon gitaar kunnen leren spelen. Dat is echt bizar.
Tess Franken
[19:51–20:05] Of Spaans kunnen leren. Ik denk ook dat het best interessant is om af en toe eens te kijken op. Want je kan natuurlijk gewoon je schermtijd zien. Op je telefoon. Ik vind het soms best wel confronterend als ik daarnaar moet kijken. Want dan denk ik echt. Het is zoveel tijd die ik gewoon hierop besteed.
Edson da Graca
[20:05–20:21] En ik denk ook. Het is ook natuurlijk een deel effectief besteedbare tijd. Zeg maar van. Ik heb even contact gezocht met mijn vrienden. Maar ik denk echt als je kijkt. Heb je je telefoon bij je? Ja. Jij hebt je telefoon erbij gepakt. Ik pak mijn telefoon erbij.
Edson da Graca
[20:21–20:34] Ik heb net een melding gekrebij. Ik ben super bang over... Ik weet niet... Oeh, oké. Denk jij dat jij meer of minder... dan Edson da Graca hebt? Ik denk dat ik iets meer heb eigenlijk.
Tess Franken
[20:35–21:02] Mijn gemiddelde schermtijd... vorige week... was 5 uur en 42 minuten. Nu van mij is... 5 uur en... 37 minuten. Nee! Nee! Nee! Je hebt het verloren van Gen Z. Oh, ouwe man verliest van Gen Z. Shit, shit, shit. Nee, dat meen je niet.
[21:03–21:15] Een stijging van 28% sinds de vorige week staat er. Oh, dan heb je wel... Wat is er vorige week gebeurd? Ja, weet je, ik zou iets heel schaam... Ja, dit is echt schaamteloos. Heb je weer een TikTok? Nee.
Edson da Graca
[21:15–21:44] Ja, dit is echt schaamteloos. Ben je weer op TikTok? Nee. Lieve Tess, ik zit weer op Candy. Ja. I shit you not. Ik denk dan dat het dat zou zijn, ja. Nee, mijn dochter die zegt, jij bent echt, papa, je was mijn held, zei ze. Ik ben weer een boomer. Maar nu is het echt afgelopen. Of nou ja, wat wel dus helpt, is dat je, je kan dus nu ook bij Apple.
[21:45–22:13] Hier, ik zal het even laten zien. Oh, dank je. App- vrije tijd, puzzel moet oplossen. En als je die hebt opgelost moet je eerst heel veel moeite doen.
Tess Franken
[22:13–22:28] Dan heb je het eigenlijk wel verdiend. Dan heb je het dus eigenlijk verdiend. Dus dan is het eigenlijk allemaal prima. Oh, erg man. Ik baal. Je hebt verloren van Jensie, dat snap ik wel. Ik dacht jij gaat zeggen ik heb 15 uur. Maar nee, niks daarvan.
[22:28–22:39] Nee, dan heb ik het dus goed gedaan. Kijk, en als we dan allebei bijna zes uur online op ons telefoon zijn. Erg he? Ja, dat vind ik wel echt erg. Maar heeft iemand eigenlijk wel eens aan jou gevraagd hoe je online dag was? Oh, gelukkig niet eigenlijk.
[22:40–22:53] Maar ja, als het zes uur van je dag is. Ja, nou ja. Ik moet wel zeggen. Ik merk wel dat online en offline. Het begint wel echt meer één te worden, toch? Het online leven.
Edson da Graca
[22:53–23:10] Ik zie dat echt als gescheiden dingen. Maar ik zie mijn kinderen. Die zeggen van. Ja, dan zie ik wel dat online ook gewoon. Dat zijn ze ook. Want als jij je kinderen vraagt hoe was je dag krijg je dan terug van ook wat ze op TikTok en Instagram hebben gezien. Nooit. Dus dit is een hele goede
[23:10–23:23] eye-opener. Ik ga dat ook vragen hoe was je online dag. Zullen we zien aankomen. Papa wat vraag je nu? Hoezo ben jij nu alweer eens geïnteresseerd? Het is best interessant natuurlijk omdat ze het vragen ook
[23:23–23:37] als aan de kaart stellen. Waarom zou je dat moeten vragen dan? Nou omdat ik dus ook denk dat je online best wel veel dingen tegenkomt of misschien meemaakt wat wel goed is omdat ook te bespreken ook met je kinderen maar ook misschien als jongeren onderling met elkaar omdat je ook in dat soort gesprekken met misschien wat meer
[23:37–23:54] het fake nieuws eigenlijk open kan ja bloot kan leggen en dat kan bespreken wat daar wel of niet van waar is ja ik denk toch ook dat heel veel dingen die je online ziet dat die je ook kunnen schaden, dat het best wel goed is om het daar eigenlijk over te hebben.
[23:54–24:07] Omdat het natuurlijk ook door praten dat eigenlijk heel erg kan ontpluchten.
Ja, belangrijk is echt. Ja, denk ik dat het echt belangrijk is. Gewoon lekker sparren met elkaar, klankborden, even dingen debunken ook. Of kritisch je vrienden bevragen over wat je hebt gezien of wat je hebt gehoord.
[24:07–24:20] Ja, en mijs, ik ga dit vandaag... Nee, schat, kom eens even hier. Hoe was jouw online dag? Hoe was jouw andere dag? Altijd schieten we door in bepaald gedrag. Er is veel social media gebruikt.
[24:20–24:33] En altijd hoop ik tenminste dat we ook een soort van terugtrekkende beweging gaan maken. Zilveren Kruis geeft online nu tips aan jongeren om te minderen met social media. Merk je dat een beetje? Je had het net over die twee studenten met die Nokia.
Tess Franken
[24:33–24:47] Maar is het bij de jongeren breed een beweging die gaande is? Nee, ik denk nog onvoldoende. Ik denk dat we eigenlijk nu, ik denk dat mijn generatie is echt de eerste generatie die is opgegroeid met die telefoon echt in de hand,
[24:47–25:01] zonder dat er ook maar iets gezegerd. Ik denk echt vanaf mijn 15 dat ik denk ik dus die telefoon, tot en met nou mijn 22ste heeft denk ik nooit iemand tegen mij gezegd joh weet je wel dat dat slecht is voor je mentale gezondheid of zou je er misschien iets minder op zitten. Ja natuurlijk
[25:01–25:13] mijn ouders vonden het vroeger vervelend als ik dan te veel met telefoon zat, want dat moest ik ook buitenspelen. Maar voor de rest heb ik er denk ik nooit van gehoord. Dus ik denk dat het ook best wel nieuw is. Daarom denk ik ook wel dat het echt goed is dat het Zilveren Kruis hier ook echt de aandacht aan besteedt,
[25:13–25:25] omdat dat denk ik heel erg nodig is. Ik denk dat we ons onvoldoende als jongeren bewust zijn van wat die gevolgen van schermtijd, smartphone gebruik en social media zijn. Daar moeten we
[25:25–25:38] dus echt iets mee. Ik denk dat de bewustwording onvoldoende is, maar ik merk wel dat hij steeds meer aan het komen is maar ik denk om iets wat eigenlijk al najaar zeker 15 jaar helemaal in ons leven is kunnen we ook niet binnen vijf jaar
[25:38–25:49] hebben we al gereden dat is echt dat vraagt echt om een soort ja cultuurverandering bijna in cultuurverandering stek een van de moeilijkste dingen om in gang te zetten maar begint wel echt bij die bewustwording van dat er steeds meer aandacht voor is we zien er steeds meer over op
[25:49–26:02] het nieuws en we zijn steeds op steeds meer, hoor je er ook over. Dus ik denk dat we die, nou dat zijn we wel echt in gang aan het zetten. Een andere ontwikkeling is natuurlijk dat ook de platformen...
[26:02–26:17] Ja, want die hebben ook toch een verantwoordelijkheid daarin? Ja, die platformen zijn toch wel echt degene die een verantwoordelijkheid moeten nemen. Ook moeten nemen, toch? Ja, nou ja, zeker. En het is wel, wat ze wel doen is, we zien nu in Amerika worden de eerste stappen bij Meta gezet.
[26:17–26:28] Op het moment dat je... Nou, wat je zelf denk ik ook al net aangaf, is je veel ouders kijken met hun kinderen mee op wat ze online doen. Ik denk dat dat heel goed is en je kunt ook beter naast je kinderen en jongeren gaan staan in plaats van er tegenover.
[26:29–26:42] Maar nu op het moment in Amerika is het dus zo dat als je ingesteld hebt als ouder dat je mee kan kijken op Instagram met je kind. En als je kind zoekt op schadelijke termen zoals suicide, zelfdoding, dan krijg je als oudere melding.
[26:42–26:57] Ja, ja. Dus dat zijn wel dingen die de platformen doen. Maar goed, uiteindelijk blijft dat natuurlijk pleisters plakken. En het is ook gewoon, het is hun verdienmodel. Ja, het is hun verdienmodel. Dus dat is ook wel een lastige om, ja, ik ben dan zeer wantrouwend.
[26:57–27:13] Ik denk, ja, jij gaat ons helpen om niet aan jouw verdienmodel mee te helpen. Nee, dat ga je niet doen. Je wil gewoon harken, vriend. Ja, precies. En het is natuurlijk echt bizar dat voor hen hun winstmodel boven de volksgezondheid gaat.
[27:13–27:25] Want er zijn echt, vooral ook uit Amerika en Sicilië ongetwijfeld, in Nederland ook zijn echt schadelijke verhalen over wat de impact van die social media is geweest op die mentale gezondheid van jongeren. Met echt grote gevolgen.
[27:25–27:40] En dat de platformen daar dan gewoon afstand van doen. No habla ingles, sorry. Precies, ja. Daar moeten we wel, denk ik ook, en moet de Nederlandse overheid, denk ik ook echt, en dat zijn ze volgens mij ook wel echt mee bezig, hard stappen inzetten om echt op te treden tegen die platformen.
[27:40–27:58] Wat zij doen, dat dat gewoon niet kan. En dat dat schadelijk is voor onze jongeren. Het is natuurlijk ook wel van alle tijden. Bedrijfsleven gooit allemaal verleidingen onze kant op. Met roken, met drank en alles. En dat schiet dan eerst helemaal ja in mijn tijd testen kon je
[27:58–28:13] gewoon roken in het vliegtuig ja dat is echt last generatie roken in het vliegtuig prima hij zag dat is natuurlijk je kan jij kunt vergelijken niet helemaal trekken maar volgens mij in 1994 moesten
[28:13–28:28] alle en ceo's van de tabaksfabrikanten voor de voor het amerika congres komen. Philip Morris en dem. En toen werd dus ook aan hen gevraagd. Bent u ervan overtuigd dat roken verslavend is?
[28:28–28:42] En dan zeggen ze ook, al die CEO's zeggen op een rijtje. Nee, wij denken niet dat nicotine en tabak... Wij geloven niet dat nicotine en tabak verslavend is. Maar ja, kijk, tien jaar verder. Ja, dat is het wel. Alleen wat wel lastig is, is natuurlijk...
[28:42–28:56] Er is niet zoiets als een soort bij roken. Er zijn heel veel schadelijke effecten. Die we bijvoorbeeld met röntgenapparatuur kunnen zien. Maar bij social media. Dat is een onzichtbare blessure. Ja precies. We hebben alleen niet zoiets als een röntgenapparaat.
[28:56–29:09] Voor mentale problemen. Dus dat is natuurlijk automatisch ook lastiger aan te tonen. Dus we kunnen niet zo een op een. Wat we met roken. De shifting die we hebben gehad. Kunnen we niet met social media maken. Dat is gewoon echt lastiger te meten. Maar nogmaals.
[29:09–29:23] We kunnen voldoende aannemen. Dat social media. Echt schadelijke effect heeft. Op de mentale gezondheid van jongeren. En dat we daar ook iets aan kunnen doen. Dat is denk ik ook heel fijn.
Edson da Graca
[29:23–29:36] En de test voordat we eruit knallen. Dankjewel sowieso voor je inzichten. En je tips. Maar heb je nog een gouden tip om te social minderen? Of gooi er een paar
[29:36–29:48] als je die hebt. Wat kunnen we doen om echt toch iets minder op ons telefoontje te zitten? Ja, nou ik denk allereerst dat we allemaal een voorbeeld moeten nemen aan je telefoonkluis.
Tess Franken
[29:49–30:01] Ik vind het een goede tip. Misschien nog even kijken waar je hem hebt gekocht. Je krijgt hem er niet uit. Nee? Nee. Je stelt hem in een tijd en als hij erin zit heb je gewoon pech. Je hebt geen code, je hebt niks. Wat er ervan
[30:02–30:14] gebeurt. Het maakt niet uit. Dat is goed. Nou, ik denk dat dat, nou ik denk je telefoon af en toe bewust even wegleggen is denk ik heel belangrijk. Bespreek dat ook met de mensen waarmee je bent op
[30:14–30:25] zo'n moment van joh, misschien moeten we onze telefoon even weg doen. Ik heb er ook eigenlijk best wel veel met mijn vriendinnen over van zullen we het gewoon even weglaten om ook echt met elkaar in het gesprek aan te gaan, denk ik dat dit heel moois is. Het andere waar ik ook wel denk dat goed is,
[30:25–30:30] om momenten dat je er zelf misschien minder lekker in je vel zit, of wanneer je een drukke periode hebt, dat het goed is op bepaalde apps ook even te verwijderen omdat die best wel veel tijd kosten. Dit zijn ook wel de tips die we in de workshops altijd meegeven, doe dat is en dat geeft best wel veel ruimte. Ik denk toch echt, als je echt wil social minderen, dan moeten we met alle jongeren in beweging komen waarin we een nieuwe sociale norm neerzetten. Ik denk dat dat echt super interessant is. Social media helemaal laten we verdwijnen uit ons leven gaat niet gebeuren, en ik vraag me ook af.. wil je dat?
Edson da Graca
[30:30–30:35]Nee, nee dat willen we niet.
Tess Franken
[30:35–31:00]Een groot gedeelde van ons wil wel anders omgaan met social media en ik denk dat we daarin met elkaar wel stappen kunnen zetten en dat we dat de komende jaren met elkaar moeten onderzoeken. Welke rol willen we dat die smartphone en social media in ons leven spelen.
Edson da Graca
[30:35–31:00]Ja, ja we beginnen de movement. De movement is real Tess, dankjewel. Echt heel vet, dankjewel. Wil je nou nog meer tips om te social minderen, check dan: ZK.nl/socialminderen. Tot de volgende!
[00:00–00:13] Social media houden jongeren gemiddeld vier uur per dag hoekt. In deze tweedelige serie van Gezond Verstand ga ik, Edson da Graza, in gesprek met ervaringsdeskundigen en experts over het effect van social media op onze gezondheid.
[00:13–00:26] Over de negatieve impact, maar ook over de positieve kanten, want ja ja, die zijn er ook. We gaan het vandaag daarover hebben en we gaan je wellicht, nou ik weet het wel zeker, nog wat tips meegeven om te social minderen.
[00:27–00:39] Want ja lieve mensen, dat moeten we. En dat doe ik niet alleen, maar samen met Tess Franken. Tess is 24 jaar en co-founder en directeur van Door het Geluid,
[00:39–00:50] een stichting waarmee ze studenten helpt hun mentale gezondheid te verbeteren. Ze studeert daarnaast ook bestuurskunde aan de Universiteit Leiden. Zeker, dat klopt. Klopt allemaal toch?
[00:51–01:04] Klopt allemaal, helemaal right. Tess, welkom! Ik moet zeggen, je bent 24 en dan lees ik dat jij twee jaar geleden bent gestart met de stichting Door Het Geluid. Je bent wel heel bewust bezig. Waarom ben je daarmee begonnen?
Tess Franken
[01:05–01:20] Ja, ik denk een tijd of twee jaar geleden zat ik eigenlijk, waar alle goede ideeën beginnen, zeggen ze wel eens, aan een rode wijnavond. Oh ja. Jazeker. Met een groepje vrienden. En we spraken eigenlijk dat we het eigenlijk in die studententijd...
[01:20–01:32] alleen maar hebben over de hoogtepunten. Die vette stages die we allemaal geregeld hadden... en alle commissies die we ernaast deden en de leuke feesten. Terwijl we eigenlijk ons allemaal ook best wel goed beseften... dat die studententijd toch ook echt wel uitdagingen met zich meebrengt.
[01:33–01:46] En dat we het daar eigenlijk nooit over hebben. Maar hoe belangrijk het eigenlijk wel is dat we het daar juist over hebben... en ons daarover uitspreken. En ook een groetertje dat we daar eigenlijk met elkaar over kunnen leren. En daarna brachten we dat
[01:46–02:00] idee eigenlijk steeds verder. En toen hebben we eigenlijk een workshop ontwikkeld en die wilden we geven op onze eigen studentenvereniging. Om eigenlijk onze vrienden, onze huisgenoten te informeren over hoe je dat gesprek over die mentale gezondheid kon voeren. En zo is Ooit Stichting Door het Geluid geboren.
[02:00–02:14] Ja, wauw. En het slaat aan, want jullie spreken jaarlijks zo'n 12.000 studenten over dit thema. Wat ik ook heel vet vond, is dat jullie zo die hashtag hebben, even inchecken. Zo belangrijk, dat ik denk van check je medemens af en toe.
Edson da Graca
[02:14–02:27] En we gaan het vandaag hebben over social media. En we gaan straks van jou ook horen wat voor impact dat heeft op jongeren. Maar eerst heb ik een aantal stellingen voor jou, voordat we echt gaan aftrappen. Oké, spannend. Ben je er klaar voor? Ik ben er helemaal klaar voor. Want ze zijn nogal pittig hoor.
[02:27–02:44] Ja, spannend. Ja, ja, ja. Nou, ik ga er goed voor zitten. Brace yourself. Oké, daar gaan we. Ik ben benieuwd wat je gaat zeggen. Social media dragen bij aan een slechte mentale gezondheid. Social media kunnen bijdragen aan een slechte mentale gezondheid. Maar ik zie ook zeker positieve effecten.
[02:44–02:57] Kleine disclaimer. Ja, daar gaan we het straks vast over hebben. Zeker weten. Door social media krijgen veel jongeren een lager zelfbeeld. Ja, zeker. In een aantal gevallen is dat zeker zo. Het ligt er wel een beetje aan.
[02:58–03:13] Aan heel veel bijvoorbeeld karaktereigenschappen die je hebt. Of je een jongen of een meisje bent. Dus daar zit zeker wat randzaak aan. En heb jij zelf wel eens een lager zelfbeeld gehad van social media? Dat je dacht, wie ben ik nou eigenlijk? Nou ja, ik denk dat we allemaal wel eens iemand of iets voorbij zien komen op social media.
[03:13–03:26] Waarvoor we eigenlijk denken van, joh, dat zou ik ook graag willen hebben of ik zou er ook graag zo willen uitzien. En daar kun je een lager zelfbeeld van krijgen. Misschien helemaal als je al een slechte mentale gezondheid hebt. Dus zelf heb ik dat
Tess Franken
[03:26–03:38] absoluut ook wel eens meegemaakt. Dat ik eigenlijk keek naar een hele knappe vrouw en dacht oh, zo wil ik er ook uitzien. Denk je dan ook niet, zo moet ik eruit zien? Ja, zo moet ik eruit zien. Want dat is dan helemaal het perfecte plaatje wat we eigenlijk laten
[03:38–03:50] zien. Maar eigenlijk ook met onze campagne even inchecken zeggen we ook nou ja niet alles wat je op social media zit ziet is zeg maar wat er ook echt daarachter speelt dus maar ja niet al we zijn
[03:50–04:07] ons daar niet allemaal van bewust altijd en en heel veel is ook goede belichting heb ik ja klopt ja zeker ja volgens mij zitten hier ook goed dus mensen gaan dit kijken en ik al was ik maar zo Volgende stelling. Social media maken jongeren alleen maar eenzamer.
[04:09–04:21] Ja, we kunnen. We zien inderdaad dat dat zo zou kunnen zijn. We zien zeker jongeren die door social media een stuk eenzamer worden. En dus door jongeren die alleen maar op hun telefoon zitten. En niet meer in contact staan met de buitenwereld.
[04:22–04:35] Maar voor een hele grote groep jongeren die bijvoorbeeld een hobby heeft. Die niet zo heel veel andere jongeren in hun omgeving hebben. Dan kan social media juist ook heel erg verbinden omdat ze daar een community vinden waarmee ze die hobby of passie kunnen delen.
[04:35–04:49] Ja. Die zien we ook in de positieve kant. Ja dat vind ik wel vet van social media dat alle subculturen hebben nu platform zeg maar. Ja dat is toch heel tof eigenlijk. Je kan overal terecht. Maakt niet uit wie je bent, wat je doet, er is altijd iemand die dat ook doet.
[04:49–05:02] En door social media kunnen zij zich natuurlijk ook alleen maar makkelijker verenigen. Dus dat is ook wel iets heel moois. Ja, cool. Iedereen, en ik ben daar heel streng in. Ik zeg echt, iedereen van Gen Z zit te veel op social media.
[05:03–05:17] Echt iedereen niet. Sommigen, iedereen gewoon. Heel Gen Z. Heel Gen Z. Ja, ik denk over het algemeen dat dat zeker zo is. Dat dat iedereen is. Maar ik heb ook mensen in mijn omgeving die helemaal niet op social media zitten. Dus dat is ook nog best wel interessant.
[05:17–05:31] Dus we kunnen niet zeggen iedereen. Maar als ik in mijn eigen omgeving kijk, dan inderdaad wel echt bijna iedereen. En ook ik. Oké. Ja? Oh, jij zelf ook? Ja, ik vind dat ik te veel op social media zit. En het is eigenlijk heel zonde van mijn tijd.
Edson da Graca
[05:31–05:45] Oké. Want daar wil ik eigenlijk verder op inhaken. Ja, dat mag. Ik wil beginnen bij het begin. Je bent zelf 24. Ja. Je hebt een netwerk aan vrienden waarschijnlijk. Ja. Welke rol speelt social media in jullie leven? Ja, ik denk toch best wel een belangrijke rol speelt social media in jullie leven? Ja, ik denk toch best wel een belangrijke rol.
Tess Franken
[05:46–05:59] Iemand zei laatst tegen mij, ik was aan het twijfelen of ik een nieuwe telefoon moest kopen. En toen zei iemand tegen mij van, ja maar die telefoon is echt toch wel het belangrijkste wat je hebt in je leven. En toen dacht ik, is dat eigenlijk zo?
[06:00–06:13] Toen dacht ik, nou ja, er speelt wel heel veel zich op social media af. Als ik mijn vrienden snel wil bereiken, dan kan ik hun appen of bellen. Als ik wil zien wat er in de wereld gebeurt of wat mijn vrienden aan het doen zijn, dan doe ik dat via
[06:13–06:25] social media. Dus misschien is dat eigenlijk wel zo. Nee, nee, maar nee, ik wil het weten. Is het zo? Ja, ik denk het dus wel. Dat het echt een van de belangrijkste dingen is in mijn leven om in contact te staan
[06:25–06:40] met die wereld. En toen ging ik dat gesprek ook eigenlijk verder voeren in mijn eigen vriendengroep. Ja, we willen het eigenlijk niet. Want eigenlijk als we goed nadenken is het allerbelangrijkste natuurlijk onze gezondheid en onze familie en vrienden. Maar toch een van de belangrijkste bezitten die je hebt, is toch echt die telefoon.
[06:41–06:53] En toen dacht ik wel, wow, dat is echt zo heftig. En toen we eigenlijk dat gesprek ook verder voerden, ging het ook over wat we dus allemaal met elkaar doen op social media. Dus we hebben het over hoe onze dag was. We hebben het over de leuke momenten.
[06:53–07:06] We hebben het over de minder leuke momenten. We stemmen even praktische dingen af. We sturen elkaar leuke Instagram reels door. Om te kijken van heb je dit al gezien? En we hebben het dus ook vooral leuk met elkaar. Maar ik bedacht me toen iets anders.
[07:06–07:19] En dat vond ik nog best wel interessant. Is dat als een van mijn vriendinnen op vakantie gaat. Zij post natuurlijk dan best wel veel over hoe die vakantie is. Alle leuke foto's. Ik ben daar bijna ook.
[07:19–07:34] Maar eigenlijk dacht ik toen van ja dat is best. Toen kwam ze eigenlijk terug van vakantie. En toen dacht ik. Ja ik hoef jou eigenlijk helemaal niet meer te vragen hoe jouw vakantie was. Ja ik weet het al. En toen dacht ik wel van ja dat is eigenlijk best wel stom. Want we hoeven dit gesprek eigenlijk nu niet meer te voeren.
[07:34–07:51] En alles wat ze aan mij heeft. Dat zeg ik. Oh ja dat heb ik al gezien. En toen dacht ik als ik het nou allemaal niet gezien had. En ik haar dus twee weken niet gesproken was. Hadden we misschien een veel leuker gesprek gehad. En toen dacht ik wel van. Oh dat is best wel interessant. Dat we dus eigenlijk alles wat iemand anders ook al zit honderden kilometers verderop, dat kunnen we dan allemaal met elkaar
[07:51–08:02] delen en bespreken. Dus ik denk dat die social media zo'n grote rol in ons leven speelt. Dus super belangrijk. Ja ik denk dus wel dat het heel belangrijk is dat we het een belangrijk
Edson da Graca
[08:02–08:22] onderdeel van ons leven hebben gemaakt. Maar ik vraag me wel af of het zo belangrijk zou moeten zijn. Ik ben ook wel benieuwd hoe dat bij jou is. Wanneer begon je met social media? Nou toen ik 14 was waren de hunebedden net af. Ik ben een stukje ouder maar ik heb dus nog een.
[08:22–08:35] tijd meegemaakt dat er geen internet was en toen het kwam was ik eigenlijk wel heel blij. Kijk je hebt heel veel van die oude mensen die zeggen vroeger had je geen internet, dat was beter, toen ging je nog bij elkaar op bezoek. Maar het heeft het leven ook wel makkelijker gemaakt.
[08:36–08:51] En wat je zegt, ik kan nu met mijn nicht in Amerika... kan ik gewoon nog steeds elke dag praten. Dat is gewoon hartstikke fijn. Alleen soms denk ik wel... als het gaat om mijn persoonlijkheid... ik zit er wel te vaak op.
[08:51–09:05] En ik heb het idee dat ik er ook niet zelf uit kan komen. Ik ben soms zo wired... dat als ik klaar ben met... zeg maar, dan zit ik op social media. En dan ga ik door zoveel emoties heen. Oh, dit is leuk. Oh, nee, dit is zielig.
[09:05–09:19] Oh, wat verschrikkelijk. Oh, wat leuk, een puppy. Weet je, het is wel heel veel, merk ik. En soms ben ik gewoon moe. Ja, dat is ook zo. Maar kijk, ik denk ook dat de platformen zoals Snapchat, Instagram en TikTok…
Tess Franken
[09:19–09:35] die zijn ook zo ingericht dat we ook maar blijven scrollen. En dat we daar ook niet zo van wegkomen. Ik heb nu tiktok echt verwijderd omdat ik gewoon merkte dat ik er echt te veel op zo tussen echt een hele bewuste keus omdat ik gewoon merkte dat als ik s'avonds in bed liggen dan toch nog even ging scrollen op
[09:35–09:50] tiktok maar dat ik gewoon zo twee uur verder was en er invullen de mijn slaap zo erg dat ik echt dacht het is waar ben ik nou mee bezig dat zo niet nodig en dus ik heb dan echt bewust ervoor gekozen om echt van tiktok af te gaan en daar ook echt van weg te blijven. Omdat het dus heel veel van mijn
[09:50–10:01] tijd gewoon kost. En ik dacht, dat wil ik eigenlijk gewoon niet. Maar aan de andere kant, dat is een bewuste keuze die ik kan maken. Maar we spreken ook echt veel jongeren die zeggen, ik wil er wel van af.
[10:02–10:14] Maar ga maar in je eentje als jongere. Ga maar in je eentje van zo'n platform af. Want dan ben jij degene die alles heeft gemist. Oh, dan ben je ook nog een soort van buitengesloten. Ja, ja. Je sluit jezelf gewoon buiten. Je sluit jezelf buiten, ja.
[10:14–10:28] Ik sprak laatst twee jongeren in een klas. Dat is een school in Arnhem, een mbo-school. En die twee jongeren hadden in de klas samen besloten om een Nokia te nemen. Oh, zo'n eentje met Snake. Ja, met Snake. En dat konden ze dan nog wel.
[10:28–10:41] En ze konden dus alleen sms'en en bellen. En dat was dus heel bewust, omdat ze gewoon weer de bossen in gingen. Voetbal op het pleintje. Ja, die goede oude tijd. Ja, ongelooflijk.
[10:42–10:57] En zij waren daar ook wel blij mee. Ze hebben dat toen ook met z'n tweeën gedaan. Maar toen zei de docent tegen mij, dat vond ik ook wel komisch. Hij zei, dat is best lastig. Want als ik dan iets in de groeps heb deel. Ik vergeet soms dat deze twee leerlingen niet in de groeps hebben zitten.
[10:57–11:15] Dus zij missen soms gewoon informatie. Dus dat vond ik toch ook wel interessant. Dat je dus eigenlijk. Als je die stap dus maakt. Dat je dus ook bij heel veel dingen. Dat je gewoon vergeten wordt. Informatie mist. Dus de vraag die ik mezelf toen ook stelde is. Kun je in je eentje van social media af.
[11:15–11:28] Zonder dat je de rest van je leven. Daar praktisch een hinder van ondervindt. En ik denk op dit moment niet meer. Dus als we een shift willen maken. Dan zullen we die met een soort brede jongerenbeweging moeten maken. Waarin we allemaal iets anders gaan doen.
Edson da Graca
[11:29–11:44] Want in je eentje iets anders doen is eigenlijk geen optie meer. Ja, daarom zitten we hier denk ik ook. Om toch even te kijken of we met z'n allen toch een beetje kunnen social minderen. Heb jij last gehad van social media? Heb je echt mentaal in een dipje gezeten door te veel social media?
[11:44–11:57] Je had het net al over slaap. Wat merk je dan bijvoorbeeld als het gaat om slaap? Wat gebeurt er? Ik merk dus wel als ik dus tot laat op mijn telefoon zit en dus eigenlijk nog aan het kijken ben op Instagram of toen ik tijd
Tess Franken
[11:57–12:09] TikTok dat ik dus sowieso minder slaap omdat ik eigenlijk dus dan langer op social media online blijf. Maar ik merk waar ik wel heel veel last van heb gehad is eigenlijk dat ik op social media dus
[12:09–12:23] ook alles zie wat er in de wereld aan de hand is. Dus ook alle negatieve dingen. Allerlei video's over de oorlogen. Over een klimaatcrisis. En alles wat er niet goed gaat in de wereld. Waardoor eigenlijk soms mijn mentale gezondheid ook slechter wordt.
[12:23–12:36] Omdat ik me gewoon heel veel zorgen maak. Om alles wat er in de wereld gebeurt. En ik daardoor misschien als ik... Ook als ik ochtends opsta en mijn telefoon erbij pak. En bijvoorbeeld de NOS-app open. Om het nieuws te bekijken. Dat ik dan automatisch slechter opsta.
[12:36–12:51] Met een slechter gevoel. Omdat ik denk, inzus in welke wereld leven we vandaag de dag? Maar jij denkt, dat is lekker. Lekker in de ochtend even NOS openen. Ja, tuurlijk. Maak koffie erbij. Ja, maar ik denk toch dat wel echt veel jongeren dat doen.
[12:51–13:03] Of dan is het misschien niet eens dat. Maar je hebt ook natuurlijk steeds meer Instagram accounts die aandacht besteden aan de politieke situaties in Nederland en in de wereld. Maar dat we daardoor ons automatisch slechter voelen, ook omdat
[13:03–13:15] op social media natuurlijk heel veel van die dingen echt uitvergroot worden. Maar dat heeft in ieder geval wel impact op mijn leven. En wat wij ook terug horen van heel veel jongeren, ook de jongeren met wie we in gesprek zijn, is toch ook wel dat zij zich heel veel zorgen maken
Edson da Graca
[13:15–13:31] en dat dat vooral komt door wel te zien op social media. Want jij spreekt ontzettend veel studenten natuurlijk, zo op jaarlijkse basis. Is er bij jou een voorbeeld van iemand die echt de negatieve effecten van social media heeft ondervonden?
Tess Franken
[13:31–13:45] Ja, ik denk dat wij wel echt geregeld voorbeelden horen. In hele grote mate, maar ook in kleine mate. Waarin social media effecten heeft op een mentale gezondheid. Ik sprak twee maanden geleden een jonge vrouw.
[13:47–14:02] En zij gaf aan eigenlijk dat ze, toen ze 16 jaar was, dat ze last had van een problematiek van anorexia en eigenlijk gaf ze aan dat ze door de invloed eigenlijk van social media en influencers die alleen maar heel veel
[14:02–14:17] anders sporten waren gezond aan het eten waren en is eigenlijk continu het perfecte plaatje lieten zien met veel te dunne benen waarvan je eigenlijk de ribben door het lichaam eigenlijk helemaal terug zag dat ze eigenlijk zo erg wilde voldoen aan dat perfecte
[14:17–14:31] plaatje wat ze op en social media zegt dat ze zelf eigenlijk overmatig veel ging sporten stopte met eten en dan ben ik echt ontzettend erg van geschrokken dat ik dacht je bent op zo'n jonge leeftijd eigenlijk door andere mensen en door de perfecte plaatje wat je op social media zag zo
[14:31–14:44] erg meegenomen dat het ertoe heeft geleid dat jij eigenlijk en ik probleem heb gekregen en ik denk dat dat echt zo belangrijk is dat we ook met ze allen allen zorgen voor zo'n sociaal of veilige online wereld en dat we daarin ook het goede voorbeeld geven.
[14:44–14:57] En ik denk dus ook dat daarin influencers een hele belangrijke rol hebben om eigenlijk daar ook echt te laten zien wat ook hun echte wereld is. Want we zien een groep influencers die dat al best wel mee bezig is, die dus ook bijvoorbeeld
[14:57–15:10] echt wel mentale gezondheid bespreekbaar maakt. Het wordt wel steeds meer inderdaad. Ik zie dat heel veel influencers denken van, oh ja, we hebben ook een verantwoordelijkheid hierin. Het is niet alleen maar harken, harken, harken. We hebben platform, we bereiken mensen.
Edson da Graca
[15:11–15:24] Ik ben heel blij met die bewegingen. Want hoe zie je dat bij jezelf? Want je bent natuurlijk zelf ook een influencer. Oh, dank je. Denk ik. Girl. Nou, ik zie mezelf eigenlijk niet zo als influencer, maar ik heb
[15:24–15:40] natuurlijk wel bereik. Ja, ik probeer daar wel goed mee om te gaan. Ik heb dus bijvoorbeeld. Kijk ik drink zelf heel graag whisky. Maar ik heb geen. Samenwerkingen met drank. Of wat dan ook.
[15:41–15:54] Dus dat is ook iets wat ik dan niet actief wil promoten. Ik zit daar zo. Ik weet niet wat ik daarmee moet doen. Want ik heb ook natuurlijk jonge volgers. Ik wil ook niet zeggen van. Ik ga vandaag even een lekker glas whisky drinken.
[15:55–16:08] Dus daar ben ik wel, dat is wel een zoektocht. Ik ben er wel bewust van dat ik een platform heb en dat ik dus mensen bereik. En ik denk dat iedereen zich bij zichzelf te raden moet gaan van wat doe je met dat bereik?
[16:09–16:21] Want je kan zoveel goeds doen ook. Nou ja, en wat we dus ook eigenlijk steeds vaker terug horen, is dat jongeren met influencers online hun verhaal delen. Over dat ze mentale uitdagingen hebben gehad.
[16:22–16:34] En hun verhaal kwijt willen bij influencers. Omdat ze zich daar veilig voelen. Is dat ook iets wat jij terugkrijgt? Ik moet zeggen dat is het punt ook geweest. Dat ik dacht oh ja ik bereik mensen.
[16:34–16:47] Mensen kijken naar mij en voelen daar dingen bij. Daarvoor was ik helemaal niet bewust daarvan. En deed ik gewoon wat ik deed. Maar ik kreeg dus ook een bericht van, hé Edson, ik ben zo blij dat ik jou volg. Nou ja, ik wil mezelf niet op de borst
[16:47–16:59] kloppen hoor, maar ik ben zo blij dat ik jou volg, want jij praat vaak over je schulden. Ik heb veel schulden gehad, ik praat daar gewoon ook vrij over. En je hebt me echt geleerd om daar gewoon open over te zijn en nu kan ik eindelijk hulp accepteren.
[16:59–17:11] Toen dacht ik, wow. Oh ja, mensen luisteren ook daadwerkelijk naar wat ik zeg. Ja, nee, maar ja, dat is dus wel echt zo. Misschien dat jongeren zich dus wel tegen influencers durven uit te spreken. En dat is natuurlijk ook iets moois, dat ze dat
[17:11–17:23] online kunnen doen. Maar dat is ook wel heel belangrijk. Maar het is dan nog belangrijker ook, denk ik. Ik denk wat je ook mooi zei over dat stukje alcohol drinken. Ik denk ook niet dat we dat met z'n allen hoeven te verduzelen of doen, alsof dat er niet is.
[17:24–17:36] Maar ik denk wel dat het belangrijk is dat we ook delen dat, de verhalen delen dat, hoe alcohol bijvoorbeeld je mentale gezondheid wel kan beïnvloeden als je te veel te ver daarin door staat dus ik denk vooral dat we eerlijk moeten zijn en dicht bij
[17:36–17:51] onszelf moeten blijven maar niet het verkeerde voorbeeld moeten geven ja dat is wat ik inderdaad ja ja dat is wat mensen ook vaak vergeten vooral mensen van mijn generatie is een kijk naar jongen ja maar ik heb vier kinderen waarvan eentje 14 is en soms ik ben ook afgestapt van dat de hele
[17:51–18:04] tijd dat social media bergen ja ja, ja, mijn tijd. Daar ben ik echt mee gestopt. Dus ik sta nu meer naast hem. Om te kijken van, hé, wat beweegt jou? En dat werkt veel beter. Ja, klopt. Want er zijn ook heel veel mooie dingen.
[18:04–18:16] En daar wil ik ook eigenlijk naartoe gaan. Want wat voor positieve effecten zie je? Want we hebben heel veel over negatieve effecten. Maar zijn er ook positieve effecten die je bij jongeren ziet? Je had het net al over community gevoel. Ja, ik denk om bij dat community gevoel te beginnen.
Tess Franken
[18:16–18:30] Inderdaad, we zien wel dat een aantal jongeren is die misschien in de offline wereld geen aansluiting vindt omdat ze naar bepaalde hobby's en passies niet delen met of naar een geen mensen in een omgeving hebben waar ze hun hobby's en passies mee kunnen delen dat ze die om
[18:30–18:41] in online community's wel vinden en dat ze daardoor eigenlijk ja beter aansluiting vinden dus dat is wel iets moois wat ik ook zie waarvan ik denk het is mooi dat we dat we een platform hebben als social
[18:41–18:54] media waarin ook die jongeren hun passie met anderen kunnen delen. Dat gaat natuurlijk aan de ene kant is ook een beetje wat we net ook al in de stellingen bespraken. Aan de ene kant zien we dat social media ervoor kan zorgen dat jongeren eenzamer worden.
[18:54–19:06] Omdat ze eigenlijk het contact met de offline wereld verliezen. Maar aan de andere kant zien we dus ook dat er een groep jongeren is die elkaar juist vindt op verschillende platformen. En daar dus eigenlijk ook weer goede en de juiste contacten aan gaat.
[19:08–19:24] Om die verbinding wel weer te zoeken. en dat zij zich ook in de offline wereld opzoeken dus ja daar dat vind ik ook lastig te zeggen want heb ik ook het idee dat je het mis dat ik er echt dat ik 24 7 bereikbaar moet zijn dat constant aan moet ja nee dat vind ik dus echt heel vervelend ik heb nu thuis een telefoonkluis dus algemeen bekend
[19:24–19:37] inmiddels maar daar gaan de telefoon zo kroon in ja de laatste tijd iets minder dan normaal. Handhaven is moeilijk. Maar het is wel iets wat ik wil actief gebruiken soms. Om niet eraan te zitten.
Edson da Graca
[19:38–19:51] Want het voelt soms ook als verloren tijd. Is het dat eigenlijk ook niet? Toch wel. Ik denk dat ik mensen hun account zit te checken. In deze tijd had ik gewoon gitaar kunnen leren spelen. Dat is echt bizar.
Tess Franken
[19:51–20:05] Of Spaans kunnen leren. Ik denk ook dat het best interessant is om af en toe eens te kijken op. Want je kan natuurlijk gewoon je schermtijd zien. Op je telefoon. Ik vind het soms best wel confronterend als ik daarnaar moet kijken. Want dan denk ik echt. Het is zoveel tijd die ik gewoon hierop besteed.
Edson da Graca
[20:05–20:21] En ik denk ook. Het is ook natuurlijk een deel effectief besteedbare tijd. Zeg maar van. Ik heb even contact gezocht met mijn vrienden. Maar ik denk echt als je kijkt. Heb je je telefoon bij je? Ja. Jij hebt je telefoon erbij gepakt. Ik pak mijn telefoon erbij.
Edson da Graca
[20:21–20:34] Ik heb net een melding gekrebij. Ik ben super bang over... Ik weet niet... Oeh, oké. Denk jij dat jij meer of minder... dan Edson da Graca hebt? Ik denk dat ik iets meer heb eigenlijk.
Tess Franken
[20:35–21:02] Mijn gemiddelde schermtijd... vorige week... was 5 uur en 42 minuten. Nu van mij is... 5 uur en... 37 minuten. Nee! Nee! Nee! Je hebt het verloren van Gen Z. Oh, ouwe man verliest van Gen Z. Shit, shit, shit. Nee, dat meen je niet.
[21:03–21:15] Een stijging van 28% sinds de vorige week staat er. Oh, dan heb je wel... Wat is er vorige week gebeurd? Ja, weet je, ik zou iets heel schaam... Ja, dit is echt schaamteloos. Heb je weer een TikTok? Nee.
Edson da Graca
[21:15–21:44] Ja, dit is echt schaamteloos. Ben je weer op TikTok? Nee. Lieve Tess, ik zit weer op Candy. Ja. I shit you not. Ik denk dan dat het dat zou zijn, ja. Nee, mijn dochter die zegt, jij bent echt, papa, je was mijn held, zei ze. Ik ben weer een boomer. Maar nu is het echt afgelopen. Of nou ja, wat wel dus helpt, is dat je, je kan dus nu ook bij Apple.
[21:45–22:13] Hier, ik zal het even laten zien. Oh, dank je. App- vrije tijd, puzzel moet oplossen. En als je die hebt opgelost moet je eerst heel veel moeite doen.
Tess Franken
[22:13–22:28] Dan heb je het eigenlijk wel verdiend. Dan heb je het dus eigenlijk verdiend. Dus dan is het eigenlijk allemaal prima. Oh, erg man. Ik baal. Je hebt verloren van Jensie, dat snap ik wel. Ik dacht jij gaat zeggen ik heb 15 uur. Maar nee, niks daarvan.
[22:28–22:39] Nee, dan heb ik het dus goed gedaan. Kijk, en als we dan allebei bijna zes uur online op ons telefoon zijn. Erg he? Ja, dat vind ik wel echt erg. Maar heeft iemand eigenlijk wel eens aan jou gevraagd hoe je online dag was? Oh, gelukkig niet eigenlijk.
[22:40–22:53] Maar ja, als het zes uur van je dag is. Ja, nou ja. Ik moet wel zeggen. Ik merk wel dat online en offline. Het begint wel echt meer één te worden, toch? Het online leven.
Edson da Graca
[22:53–23:10] Ik zie dat echt als gescheiden dingen. Maar ik zie mijn kinderen. Die zeggen van. Ja, dan zie ik wel dat online ook gewoon. Dat zijn ze ook. Want als jij je kinderen vraagt hoe was je dag krijg je dan terug van ook wat ze op TikTok en Instagram hebben gezien. Nooit. Dus dit is een hele goede
[23:10–23:23] eye-opener. Ik ga dat ook vragen hoe was je online dag. Zullen we zien aankomen. Papa wat vraag je nu? Hoezo ben jij nu alweer eens geïnteresseerd? Het is best interessant natuurlijk omdat ze het vragen ook
[23:23–23:37] als aan de kaart stellen. Waarom zou je dat moeten vragen dan? Nou omdat ik dus ook denk dat je online best wel veel dingen tegenkomt of misschien meemaakt wat wel goed is omdat ook te bespreken ook met je kinderen maar ook misschien als jongeren onderling met elkaar omdat je ook in dat soort gesprekken met misschien wat meer
[23:37–23:54] het fake nieuws eigenlijk open kan ja bloot kan leggen en dat kan bespreken wat daar wel of niet van waar is ja ik denk toch ook dat heel veel dingen die je online ziet dat die je ook kunnen schaden, dat het best wel goed is om het daar eigenlijk over te hebben.
[23:54–24:07] Omdat het natuurlijk ook door praten dat eigenlijk heel erg kan ontpluchten.
Ja, belangrijk is echt. Ja, denk ik dat het echt belangrijk is. Gewoon lekker sparren met elkaar, klankborden, even dingen debunken ook. Of kritisch je vrienden bevragen over wat je hebt gezien of wat je hebt gehoord.
[24:07–24:20] Ja, en mijs, ik ga dit vandaag... Nee, schat, kom eens even hier. Hoe was jouw online dag? Hoe was jouw andere dag? Altijd schieten we door in bepaald gedrag. Er is veel social media gebruikt.
[24:20–24:33] En altijd hoop ik tenminste dat we ook een soort van terugtrekkende beweging gaan maken. Zilveren Kruis geeft online nu tips aan jongeren om te minderen met social media. Merk je dat een beetje? Je had het net over die twee studenten met die Nokia.
Tess Franken
[24:33–24:47] Maar is het bij de jongeren breed een beweging die gaande is? Nee, ik denk nog onvoldoende. Ik denk dat we eigenlijk nu, ik denk dat mijn generatie is echt de eerste generatie die is opgegroeid met die telefoon echt in de hand,
[24:47–25:01] zonder dat er ook maar iets gezegerd. Ik denk echt vanaf mijn 15 dat ik denk ik dus die telefoon, tot en met nou mijn 22ste heeft denk ik nooit iemand tegen mij gezegd joh weet je wel dat dat slecht is voor je mentale gezondheid of zou je er misschien iets minder op zitten. Ja natuurlijk
[25:01–25:13] mijn ouders vonden het vroeger vervelend als ik dan te veel met telefoon zat, want dat moest ik ook buitenspelen. Maar voor de rest heb ik er denk ik nooit van gehoord. Dus ik denk dat het ook best wel nieuw is. Daarom denk ik ook wel dat het echt goed is dat het Zilveren Kruis hier ook echt de aandacht aan besteedt,
[25:13–25:25] omdat dat denk ik heel erg nodig is. Ik denk dat we ons onvoldoende als jongeren bewust zijn van wat die gevolgen van schermtijd, smartphone gebruik en social media zijn. Daar moeten we
[25:25–25:38] dus echt iets mee. Ik denk dat de bewustwording onvoldoende is, maar ik merk wel dat hij steeds meer aan het komen is maar ik denk om iets wat eigenlijk al najaar zeker 15 jaar helemaal in ons leven is kunnen we ook niet binnen vijf jaar
[25:38–25:49] hebben we al gereden dat is echt dat vraagt echt om een soort ja cultuurverandering bijna in cultuurverandering stek een van de moeilijkste dingen om in gang te zetten maar begint wel echt bij die bewustwording van dat er steeds meer aandacht voor is we zien er steeds meer over op
[25:49–26:02] het nieuws en we zijn steeds op steeds meer, hoor je er ook over. Dus ik denk dat we die, nou dat zijn we wel echt in gang aan het zetten. Een andere ontwikkeling is natuurlijk dat ook de platformen...
[26:02–26:17] Ja, want die hebben ook toch een verantwoordelijkheid daarin? Ja, die platformen zijn toch wel echt degene die een verantwoordelijkheid moeten nemen. Ook moeten nemen, toch? Ja, nou ja, zeker. En het is wel, wat ze wel doen is, we zien nu in Amerika worden de eerste stappen bij Meta gezet.
[26:17–26:28] Op het moment dat je... Nou, wat je zelf denk ik ook al net aangaf, is je veel ouders kijken met hun kinderen mee op wat ze online doen. Ik denk dat dat heel goed is en je kunt ook beter naast je kinderen en jongeren gaan staan in plaats van er tegenover.
[26:29–26:42] Maar nu op het moment in Amerika is het dus zo dat als je ingesteld hebt als ouder dat je mee kan kijken op Instagram met je kind. En als je kind zoekt op schadelijke termen zoals suicide, zelfdoding, dan krijg je als oudere melding.
[26:42–26:57] Ja, ja. Dus dat zijn wel dingen die de platformen doen. Maar goed, uiteindelijk blijft dat natuurlijk pleisters plakken. En het is ook gewoon, het is hun verdienmodel. Ja, het is hun verdienmodel. Dus dat is ook wel een lastige om, ja, ik ben dan zeer wantrouwend.
[26:57–27:13] Ik denk, ja, jij gaat ons helpen om niet aan jouw verdienmodel mee te helpen. Nee, dat ga je niet doen. Je wil gewoon harken, vriend. Ja, precies. En het is natuurlijk echt bizar dat voor hen hun winstmodel boven de volksgezondheid gaat.
[27:13–27:25] Want er zijn echt, vooral ook uit Amerika en Sicilië ongetwijfeld, in Nederland ook zijn echt schadelijke verhalen over wat de impact van die social media is geweest op die mentale gezondheid van jongeren. Met echt grote gevolgen.
[27:25–27:40] En dat de platformen daar dan gewoon afstand van doen. No habla ingles, sorry. Precies, ja. Daar moeten we wel, denk ik ook, en moet de Nederlandse overheid, denk ik ook echt, en dat zijn ze volgens mij ook wel echt mee bezig, hard stappen inzetten om echt op te treden tegen die platformen.
[27:40–27:58] Wat zij doen, dat dat gewoon niet kan. En dat dat schadelijk is voor onze jongeren. Het is natuurlijk ook wel van alle tijden. Bedrijfsleven gooit allemaal verleidingen onze kant op. Met roken, met drank en alles. En dat schiet dan eerst helemaal ja in mijn tijd testen kon je
[27:58–28:13] gewoon roken in het vliegtuig ja dat is echt last generatie roken in het vliegtuig prima hij zag dat is natuurlijk je kan jij kunt vergelijken niet helemaal trekken maar volgens mij in 1994 moesten
[28:13–28:28] alle en ceo's van de tabaksfabrikanten voor de voor het amerika congres komen. Philip Morris en dem. En toen werd dus ook aan hen gevraagd. Bent u ervan overtuigd dat roken verslavend is?
[28:28–28:42] En dan zeggen ze ook, al die CEO's zeggen op een rijtje. Nee, wij denken niet dat nicotine en tabak... Wij geloven niet dat nicotine en tabak verslavend is. Maar ja, kijk, tien jaar verder. Ja, dat is het wel. Alleen wat wel lastig is, is natuurlijk...
[28:42–28:56] Er is niet zoiets als een soort bij roken. Er zijn heel veel schadelijke effecten. Die we bijvoorbeeld met röntgenapparatuur kunnen zien. Maar bij social media. Dat is een onzichtbare blessure. Ja precies. We hebben alleen niet zoiets als een röntgenapparaat.
[28:56–29:09] Voor mentale problemen. Dus dat is natuurlijk automatisch ook lastiger aan te tonen. Dus we kunnen niet zo een op een. Wat we met roken. De shifting die we hebben gehad. Kunnen we niet met social media maken. Dat is gewoon echt lastiger te meten. Maar nogmaals.
[29:09–29:23] We kunnen voldoende aannemen. Dat social media. Echt schadelijke effect heeft. Op de mentale gezondheid van jongeren. En dat we daar ook iets aan kunnen doen. Dat is denk ik ook heel fijn.
Edson da Graca
[29:23–29:36] En de test voordat we eruit knallen. Dankjewel sowieso voor je inzichten. En je tips. Maar heb je nog een gouden tip om te social minderen? Of gooi er een paar
[29:36–29:48] als je die hebt. Wat kunnen we doen om echt toch iets minder op ons telefoontje te zitten? Ja, nou ik denk allereerst dat we allemaal een voorbeeld moeten nemen aan je telefoonkluis.
Tess Franken
[29:49–30:01] Ik vind het een goede tip. Misschien nog even kijken waar je hem hebt gekocht. Je krijgt hem er niet uit. Nee? Nee. Je stelt hem in een tijd en als hij erin zit heb je gewoon pech. Je hebt geen code, je hebt niks. Wat er ervan
[30:02–30:14] gebeurt. Het maakt niet uit. Dat is goed. Nou, ik denk dat dat, nou ik denk je telefoon af en toe bewust even wegleggen is denk ik heel belangrijk. Bespreek dat ook met de mensen waarmee je bent op
[30:14–30:25] zo'n moment van joh, misschien moeten we onze telefoon even weg doen. Ik heb er ook eigenlijk best wel veel met mijn vriendinnen over van zullen we het gewoon even weglaten om ook echt met elkaar in het gesprek aan te gaan, denk ik dat dit heel moois is. Het andere waar ik ook wel denk dat goed is,
[30:25–30:30] om momenten dat je er zelf misschien minder lekker in je vel zit, of wanneer je een drukke periode hebt, dat het goed is op bepaalde apps ook even te verwijderen omdat die best wel veel tijd kosten. Dit zijn ook wel de tips die we in de workshops altijd meegeven, doe dat is en dat geeft best wel veel ruimte. Ik denk toch echt, als je echt wil social minderen, dan moeten we met alle jongeren in beweging komen waarin we een nieuwe sociale norm neerzetten. Ik denk dat dat echt super interessant is. Social media helemaal laten we verdwijnen uit ons leven gaat niet gebeuren, en ik vraag me ook af.. wil je dat?
Edson da Graca
[30:30–30:35]Nee, nee dat willen we niet.
Tess Franken
[30:35–31:00]Een groot gedeelde van ons wil wel anders omgaan met social media en ik denk dat we daarin met elkaar wel stappen kunnen zetten en dat we dat de komende jaren met elkaar moeten onderzoeken. Welke rol willen we dat die smartphone en social media in ons leven spelen.
Edson da Graca
[30:35–31:00]Ja, ja we beginnen de movement. De movement is real Tess, dankjewel. Echt heel vet, dankjewel. Wil je nou nog meer tips om te social minderen, check dan: ZK.nl/socialminderen. Tot de volgende!