Nacht doorgehaald? Zo kom je weer in je ritme
Een feest, een deadline of een huilende baby: soms haal je een nacht door. De dag erna voelt zwaar. Je hoofd is traag, je ogen branden en je concentratie is weg. Maar wat te doen na een nacht niet slapen? En hoe voorkom je dat 1 slechte nacht een vast patroon wordt?
Somnoloog (slaaparts) en slaaptherapeut Ingrid Verbeek legt uit wat er in je lichaam gebeurt en hoe je weer in je ritme komt.
Wat gebeurt er als je een nacht doorhaalt?
Als je een nacht doorhaalt, bouw je veel slaapdruk op. Slaapdruk is de behoefte aan slaap die groeit hoe langer je wakker bent. “Hoe langer je wakker bent, hoe hoger je slaapdruk wordt,” zegt Ingrid. “Na een nacht niet slapen is die druk extra hoog.”
Dat merk je aan:
- slaperigheid;
- vermoeidheid;
- moeite met concentreren;
- prikkelbaarheid;
- trager reageren.
Je lichaam wil herstellen. Dat is normaal. Eén nacht doorhalen is vervelend, maar meestal niet gevaarlijk.
Wat moet je niet doen na een nacht doorhalen?
Na een nacht doorhalen wil je misschien zo snel mogelijk in bed kruipen. Toch is dat niet altijd verstandig. “Blijf niet de hele dag in bed liggen en ga niet heel vroeg naar bed,” zegt Ingrid. “Dan raakt je biologische klok in de war.”
Ook veel cafeïne drinken helpt maar kort. Het onderdrukt je vermoeidheid, maar lost je slaaptekort niet op. “Je lichaam heeft herstel nodig,” zegt Ingrid. “Dat regel je vooral met regelmaat.”
Lees ook het artikel: Je biologische klok en slaapritme: zo kom je weer in balans.
Wat te doen na een nacht niet slapen?
Wat te doen na een nacht niet slapen? Volgens Ingrid draait het om 3 dingen: ritme, licht en geduld.
- Sta op je normale tijd op, ook als je moe bent
- Zorg voor daglicht in de ochtend
- Houd je dag zo normaal mogelijk
- Ga ’s avonds rond je gewone tijd naar bed
Ingrid: “Een kort dutje van maximaal 20 tot 30 minuten in de vroege middag mag. Maar slaap niet uren overdag. Dan verdwijnt de slaapdruk weer.” Je lichaam herstelt meestal binnen 1 of 2 nachten als je weer genoeg slaapt.
Wanneer moet je opletten?
Een keer een nacht doorhalen is meestal geen probleem. Maar gebeurt het vaker? Of voel je je na meerdere nachten nog steeds uitgeput? Dan kan er iets anders spelen.
Volgens Ingrid is het belangrijk om te letten op hoe je je overdag voelt. “Dat is het beste signaal,” zegt ze. Blijf je slecht functioneren of lukt het niet om je ritme te herstellen? Bespreek dit met je huisarts.
Hulp bij slaapproblemen
Blijf je slecht slapen en wil je weten wat je kunt doen? In de ZelfZorgWijzer-app van Zilveren Kruis krijg je persoonlijk advies dat past bij jouw klachten. Je kunt een zelfhulpmodule van NewHealth volgen.
Je kunt ook je vraag stellen via de chat aan een verpleegkundige van Eurocross. Zo krijg je snel duidelijkheid en weet je wat je zelf kunt doen om beter te slapen.