Iedereen heeft weleens een moeilijke periode. Dat betekent niet meteen dat je professionele hulp nodig hebt. Het is wel goed om met iemand te praten als klachten langer duren, erger worden of invloed hebben op je dagelijks leven.
Je kunt bijvoorbeeld:
“Ga naar de huisarts als je merkt dat je mentaal vastloopt en dat je elke dag last hebt van je klachten”, adviseert Cynthia. “Soms merken mensen vooral lichamelijke klachten. De huisarts kan dan onderzoeken of stress en mentale problemen een rol spelen.”
Je klachten hoeven niet eerst ernstig te zijn. Door er op tijd over te praten, kun je samen kijken wat je nodig hebt.
Er zijn verschillende mensen en organisaties bij wie je terechtkunt. Welke mogelijkheid het beste past, hangt af van je klachten en van wat je zelf prettig vindt.
Een vriend, familielid, collega of buur kan een goed begin zijn. Vertel simpelweg wat je merkt. Je hoeft niet meteen alles uit te leggen.
Je kunt bijvoorbeeld zeggen:
Een bekende kan naar je luisteren en je helpen om een volgende stap te zetten. Praten met iemand uit je omgeving is geen vervanging voor professionele hulp als je die nodig hebt.
Je kunt met mentale klachten altijd naar je huisarts. Je hoeft niet zelf te weten welke behandeling of hulpverlener je nodig hebt. Met de huisarts bespreek je wat je voelt, hoelang dit al speelt en welke invloed de klachten op je leven hebben.
Daarna kan de huisarts:
Cynthia: “De huisarts is vaak de eerste persoon bij wie iemand terechtkomt. Vanuit daar kunnen we samen bekijken welke hulp past.”
POH-GGZ betekent praktijkondersteuner huisartsenzorg voor geestelijke gezondheidszorg. De POH-GGZ werkt in de huisartsenpraktijk en heeft meer tijd dan de huisarts om met je over mentale klachten te praten.
“In een langer gesprek probeer ik eerst duidelijk te krijgen wat er speelt”, legt Cynthia uit. “Daarna kijken we samen of iemand met een aantal gesprekken verder kan of dat andere hulp beter past.”
De POH-GGZ kan bijvoorbeeld helpen bij stress, piekeren, slaapproblemen, somberheid of angst. De gesprekken zijn vaak praktisch. Je kijkt samen naar wat de klachten veroorzaakt, wat jou helpt en welke stappen haalbaar zijn.
Is er meer of andere hulp nodig? Dan bespreekt de POH-GGZ dit met jou en de huisarts.
Mentale klachten hangen soms samen met een ander probleem. Denk aan eenzaamheid, geldzorgen, problemen met wonen of spanningen binnen het gezin. Een sociaal werker, wijkteam of welzijnsorganisatie kan dan passende hulp bieden.
Cynthia kijkt als POH-GGZ daarom naar de hele situatie: “Iemand kan somber zijn, maar daarnaast ook financiële problemen hebben. Of contact met andere mensen missen. Dan is het belangrijk om niet alleen naar de mentale klacht te kijken.”
Je huisarts of POH-GGZ kan je helpen om de juiste organisatie in jouw buurt te vinden.
Soms is niet meteen duidelijk welke hulp het beste past. Er kunnen problemen spelen op meerdere gebieden. Een verkennend gesprek binnen een Mentaal Gezondheidsnetwerk kan dan helpen.
Bij dit gesprek zijn meestal 2 professionals aanwezig. 1 persoon heeft kennis van mentale zorg en 1 persoon kent de sociale hulp in de wijk.
“Zij kijken samen met jou naar de verschillende problemen. Ze denken mee over de plek waar je het beste geholpen kunt worden”, vertelt Cynthia. “Misschien is psychologische hulp nodig, maar soms past hulp bij geld, wonen of eenzaamheid beter.”
Online hulp kan een makkelijke eerste stap zijn. Het is wel belangrijk om te weten met wie je praat en wat die persoon voor je kan doen.
In je bol is een platform voor jongeren van 16 tot en met 27 jaar. Je vindt er betrouwbare informatie, tips en ervaringen van andere jongeren. Je kunt er ook gratis en anoniem chatten of bellen met een getrainde vrijwilliger. Zo kun je praten met iemand buiten je eigen omgeving.
In de ZelfZorgWijzer-app kun je onder andere:
De verpleegkundige kan naar je luisteren, vragen stellen en advies geven over een passende volgende stap. De verpleegkundige is geen huisarts of psycholoog. Hij of zij kan geen medicijnen voorschrijven en geeft geen volledige psychologische behandeling.
Volg je een online zelfhulpmodule van NewHealth? Dan kun je zelf oefenen met onderwerpen zoals stress, piekeren, slapen of somberheid. Bij sommige modules is ook ondersteuning via de chat mogelijk. Deze ondersteuning hoort bij de module en is niet hetzelfde als een volledige behandeling door een online psycholoog.
De ZelfZorgWijzer-app is gratis te gebruiken. Je kunt er iedere dag tussen 7.00 en 23.00 uur chatten met een verpleegkundige.
De verpleegkundige denkt met je mee over een passende volgende stap. Soms kun je zelf iets doen. In andere situaties krijg je het advies om contact op te nemen met je huisarts of een andere zorgverlener.
Let op: Heb je dringend medische hulp nodig? Gebruik de app dan niet. Bel bij direct gevaar 112. Heb je snel een huisarts nodig buiten de openingstijden van je eigen huisarts? Bel dan de huisartsen-spoedpost.
Na een verwijzing kun je te maken krijgen met een wachttijd. Bespreek met je huisarts of POH-GGZ wat je tijdens die periode kunt doen.
“Soms bieden we hulp om de wachttijd te overbruggen”, vertelt Cynthia. “We kunnen bijvoorbeeld samen een plan maken. Daarin schrijf je op waaraan je merkt dat het minder goed gaat, wat je zelf kunt doen en wie je dan kunt bellen.”
Tijdens de wachttijd kun je bijvoorbeeld:
Een online zelfhulpmodule kan ondersteuning geven, maar vervangt geen behandeling als je die nodig hebt.
Weet je niet goed waar je moet beginnen? In de ZelfZorgWijzer-app van Zilveren Kruis kun je een mentale zelftest doen, betrouwbare informatie lezen en online zelfhulpmodules volgen. Je kunt ook chatten met een verpleegkundige voor advies over een passende volgende stap.