Medisch-specialistische zorg Stijgende zorgvraag: regionale en landelijke aanpak
De zorgvraag stijgt harder dan de medisch-specialistische zorg (MSZ) aankan. Dat zorgt voor wachtlijsten die sterk kunnen verschillen tussen regio's. Daarom kijken we per regio hoe we vraag en aanbod in balans brengen en welke stappen nodig zijn in transformatie en digitalisering. Waar problemen niet regionaal opgelost kunnen worden, leggen we dit op landelijke tafels. Zo zetten we bestaande capaciteit van mensen en middelen zo goed mogelijk in en werken we aan het oplossen van knelpunten in toegankelijk. Het betekent dat we op sommige plekken mogelijk minder zorg inkopen en op andere meer.
In onze visie staat passende zorg centraal
Gezamenlijke besluitvorming tussen patiënt en zorgverlener is hier een essentieel onderdeel van. Uitgangspunt is: zelf als het kan, thuis als het kan en digitaal als het kan. We volgen de principes van stepped care: pas opschalen als lichtere zorg niet afdoende is.
Versnellen profielkeuzes voor electieve zorg
Ziekenhuizen die een profielkeuze maken, komen in aanmerking voor een meerjarencontract. Daarbij gaan we ervan uit dat hun keuze in lijn ligt met het IZA/AZWA en past binnen de regio. We werken toe naar voorkeursaanbieders voor een aantal specialismen met ruimte voor groei zodat wij onze verzekerden proactief kunnen bemiddelen.
Concentratie en spreiding met volumenormen
In het Integraal Zorgakkoord (IZA) spraken partijen af het ziekenhuisaanbod toekomstbestendig te maken door betere samenwerking. En door verbetering van de kwaliteit en netwerken met concentratie van hoogcomplexe en spreiding van laagcomplexe zorg. Voor oncologie en vaatchirurgie gelden bijvoorbeeld hogere volumenormen (richtlijn 50–100 behandelingen per locatie/jaar). Zorgaanbieders hebben tot 1 januari 2027 de gelegenheid hoog complexe zorg te verplaatsen. Als ziekenhuizen zich niet aan de afspraken houden, kopen we deze zorg daar na die datum niet meer in.
Transparante tarieven UMC’s voor 3e lijnszorg
Met UMC’s blijven we werken aan beter inzicht in de opbouw van de prijzen. En hoe deze zich verhouden tot de middelen uit de Beleidsregel Beschikbaarheidbijdrage academische zorg. Transparantie is een basis voor gezamenlijke verantwoordelijkheid. We blijven ook sturen op afbouw van hoog volume, het verplaatsen van laag complexe zorg naar ziekenhuizen en ZBC's: daar hoort het thuis.
Passende zorg is de norm
We verwachten dat zorgaanbieders deelnemen aan het programma Zorgevaluatie & Gepast Gebruik (ZE&GG). En een plan van aanpak maken waarin ze laten zien hoe ze behandelingen afbouwen die weinig meerwaarde hebben en hoe ver ze daarin zijn gevorderd.
We spiegelen zorgaanbieders op verschillende onderwerpen, waaronder het verschuiven van zorg naar dagbehandeling en het toepassen van stepped care. Bij bepaalde aandoeningen verwachten we van medisch specialisten dat zij meer doorverwijzen naar fysiotherapeuten.
Steeds meer zorg kan in dagbehandeling, thuis of dichtbij huis. Denk aan heup- of kniebehandeling in dagbehandeling of ambulante Geriatrische revalidatiezorg gewoon thuis. Of het verplaatsen van behandelingen als intraveneuze antibiotica naar de wijkverpleging. We verwachten van zorgaanbieders dat ze hiervoor samenwerkingsovereenkomsten sluiten met één of meer grotere zorgaanbieders wijkverpleging.
Hybride Zorg & Digitalisering
Om onnodig reizen te voorkomen en zelf meer regie te hebben, willen onze verzekerden graag hybride zorgpaden: een goede mix van face to face en online. Databeschikbaarheid en digitale gegevensuitwisseling zijn essentieel om hybride zorgpaden veilig mogelijk te maken. Zorgaanbieders hebben de wettelijke taak zorggegevens elektronisch uit te wisselen. We verwachten daarom dat zij voldoen aan de landelijke standaarden. Voor de implementatie maken we regionale afspraken.
We zien een snelle ontwikkeling van Zorg & Medische Service Centra (ZMSC). Maar hoeveel er nodig zijn en van welk type voor een duurzaam betaalbaar zorglandschap? We brengen de ontwikkelingen in kaart en maken zowel regionaal als landelijk keuzes. Door keuzes in aard en omvang van het aantal ZMSC’s dragen we bij aan een optimale schaalgrootte. Goede voorbeelden zijn Digizorg en Zorgviewer. Daarbij is een stevige positie van de eerste lijn en de VVT van belang.
We zetten AI in voor betere zorg
We verwachten veel van AI maar we moeten samen leren hoe dat bijdraagt aan betere kwaliteit met lagere personeelsinzet en kosten. Daarom gaan we een gezamenlijke haalbaarheidsstudie doen voor een landelijke AI-infrastructuur voor de radiologie om efficiënter tot adoptie van waardevolle AI-software in de radiologie te komen (AIFI). Gaan we samen met Erasmus MC/ UMC Utrecht AI inzetten op het beter voorspellen van de ontslagdatum. Daarmee kan de ligduur, de conditie van de patiënt en de zorguitkomst geoptimaliseerd worden. Met UMC Utrecht gaan we AI-applicaties ontwikkelen die automatisch consulten voorbereiden en ontslagbrieven schrijven. Dit is een administratief proces waarvan de tijdsinvestering voor medische professionals gereduceerd kan worden.
